De Portugese mededingingsautoriteit wordt zowel nationaal als internationaal beschouwd als een zeer actieve en gerespecteerde toezichthoudende instantie.
In augustus 2025 liet de Spaanse maritieme groep Boluda weten van plan te zijn om Remolcanosa Portugal Serviços Marítimos S.A. over te nemen. Remolcanosa is gespecialiseerd in maritiem slepen, berging, havendiensten, het beheer en de exploitatie van schepen. Het bedrijf werd opgericht in 1994 en is operationeel in alle belangrijke Portugese havens.
Voor de Boluda-groep is dit een strategische aankoop, want ze is al actief in de haven van Sines. Met deze aankoop is een vloot van 35 schepen en een aantal dochterondernemingen gemoeid.
Maar de Portugese mededingingsautoriteiten vreesden een sterke concentratie in de markt voor maritieme diensten en daarom besloot ze op 23 december 2025 om de zaak door te verwijzen voor een zogenaamd fase II-onderzoek. Een dergelijk onderzoek vindt enkel plaats wanneer men vermoedt dat een acquisitie een dominante marktpositie creëert of concurrentie wezenlijk beperkt.
Vooral de situatie in de haven van Sines was cruciaal voor de kartelwaakhond, omdat de overname daar de enige effectieve concurrentie voor bepaalde sleepdiensten (schepen zonder gevaarlijke bulkgoederen) zou elimineren. Vergeet niet dat de haven van Sines steeds belangrijker wordt. Het is namelijk een van de diepste Atlantische havens van Europa en is essentieel voor de import van energie. Bovendien is Sines Haven een groeiende hub voor containerverkeer tussen Europa, Afrika en Amerika.
Dit illustreert hoe de waakhond bezig is met geval per geval en niet alleen waakt over de Portugese sleepmarkt als geheel. Dat is juridisch relevant, want in Europees en Portugees mededingingsrecht bepaalt de afbakening van de relevante markt vaak de uitkomst van een fusiecontrole.
Op 7 mei 2026 werd het nieuws vrijgegeven dat de overname daadwerkelijk is tegengehouden, omdat deze de concurrentie significant zou belemmeren. Deze beslissing is een stevige interventie in de maritieme wereld, die een relatieve nichemarkt is. Interessant is overigens dat de sectorspecifieke Autoridade da Mobilidade e dos Transportes geen bezwaar had tegen de overname.
Dit voorlopige veto tegen deze overname past in een bredere trend waarbij de Portugese mededingingsautoriteit hard optreedt tegen marktconcentratie en oligopolies.
Telecom en banken
De ADC greep in toen Vodafone het NOWO wilde overnemen. En ze initieerde diverse onderzoeken naar de prijsverschillen tussen MEO, NOS en Vodafone. Ook kregen banken en energiebedrijven zware kartelboetes in hun maag gesplitst.
De ADC heeft van de Global Competition Review (GCR) een beoordeling van 4 sterren (zeer goed) gekregen, waarmee ze tot de beste mededingingsautoriteiten ter wereld behoort.
De Portugese waakhond wordt dus met recht steeds waakser.
De Portugese Mededingingsautoriteit heeft in februari 2026 een studie gepubliceerd over de mobiliteit van consumenten in retailbanking en concludeert dat langdurige relaties tussen consumenten en banken de concurrentie verminderen. De ADC doet 16 aanbevelingen om de vergelijking en overstapmogelijkheden voor consumenten te verbeteren, maar ondanks haar lovenswaardige werk zet de toenemende complexiteit door globalisering van markten, met nadruk op die van de gratis digitale spelers, de mededingingsautoriteiten onder druk.
Digitale platforms
Traditionele mededingingswetgeving was vooral geschreven voor oliebedrijven, spoorwegen, telecom en industriële monopolies en niet voor gratis digitale platformen die data verzamelen. Digitale platforms worden sterker naarmate meer mensen ze gebruiken. Iedereen zit op Facebook, iedereen verkoopt op Amazon en iedereen gebruikt een iPhone, dus de App Store.
Europese Unie
Hoewel de EU minimumnormen oplegt, zijn er grote verschillen in de implementatie, interpretatie en striktheid van de handhaving per land. Er wordt gewerkt met richtlijnen en geen bindende verordeningen. Voor wat betreft telemarketing is in sommige EU-landen toestemming vooraf nodig (opt-in) en in andere niet (opt-out). De regels voor reclame verschillen per land, hoewel de basis gelijk is. Bovendien hebben landen eigen wetten voor reclames voor alcohol en tabak, voor verpakkingen en voor privacy.
De Verenigde Staten
De grote Amerikaanse techbedrijven lijken boven de wet te staan, maar juridisch gezien worden ze onderworpen aan mededingingsregels. Het verschil is vooral dat digitale markten moeilijker te reguleren zijn dan klassieke industrieën en dat deze bedrijven enorm veel economische en politieke macht hebben opgebouwd. Toen Facebook Instagram en WhatsApp kocht was het nog klein, net als Google en Amazon vrij onbeduidend waren toen ze respectievelijk YouTube, Android en logistieke en cloudbedrijven kochten. Amerikaanse antitrust stelt zich vooral de vraag of de consument financieel benadeeld wordt en Google, Facebook en Instagram kosten niets.
Het is moeilijk juridisch te bewijzen dat consumenten schade lijden, ook al wordt concurrentie weggevaagd en worden gebruikers afhankelijk. Misschien wordt er niet voldoende ruchtbaarheid aan gegeven, maar Amazon, Apple, Meta, Google en consorten zitten veelvuldig in het vizier van de toezichthouders. In november 2024 legde de Europese Commissie Meta een boete op van bijna € 800 miljoen wegens overtreding van de mededingingswetgeving, omdat Facebook Marketplace (online advertenties) aan het sociale netwerk was gekoppeld. In april 2025 legde de EU Meta een extra boete op van € 200 miljoen wegens overtreding van relevante wetgeving met zijn advertentiemodel “betalen of toestemming geven”.
Helaas beschikt Big Tech over een batterij advocaten, lobbyisten, denktanks, politieke connecties en heeft het een grote economische invloed. Dat betekent niet dat ze de regels kunnen bepalen, maar wel dat ze rechtszaken eindeloos kunnen traineren.
Maar om terug te komen op een maritieme dienstverlener als Remolcanosa. Deze speler is weliswaar niet heel zichtbaar (voor een groter publiek), maar best belangrijk voor de economie. Portugal is sterk afhankelijk van zeehandel en zijn grote havens zijn toegangspoorten voor energie, containers, auto’s, landbouwproducten en industrie. Zonder sleep- en loodsdiensten, berging en havenassistentie kunnen grote schepen amper manoeuvreren of aanmeren. Daarnaast speelt Remolcanosa een rol bij reddingsoperaties, offshore activiteiten en bij grootschalige schoonmaakacties (watervervuiling door olie).
Geef een reactie