Als je er in de zomer komt is Golegã zo’n typisch stadje in de Ribatejo, dat met zijn kleine zesduizend inwoners, badend in de hete zon, op een ingeslapen nest lijkt. Een goede reden voor jouw komst zou kunnen zijn dat Nobelprijswinnaar José Saramago er geboren is, in de deelgemeente Azinhaga. Maar al bij het binnenrijden van het stadje valt iets anders op. Je botst op een rotonde met centraal de sculptuur van een paard met menner en een cirkel van vreemde tekens op het muurtje eromheen. Wat opzoekwerk levert het antwoord op: de tekens zijn de brandmerken van nationale en internationale coudelarias, (paardenfokkerijen).
Paardenhoofdstad van Portugal
Hoe verder je het stadje intrekt, hoe duidelijker wordt dat hier iets bijzonders aan de hand is. Werkelijk alles staat hier in het teken van het paard. Waar je ook gaat of kijkt, de winkels, apotheken, banken en cafés, tot de busstopplaatsen toe, zijn gedecoreerd met kleine smeedijzeren plaquettes van een paard. Golegã wordt dan ook beschouwd als de paardenhoofdstad van Portugal en om dit in de verf te zetten, wordt het stadje een keer per jaar, begin november, gedurende tien dagen omgetoverd tot een bruisend oord van feestelijkheden.
Historiek van Golegã en zijn jaarmarkt
Het ontstaan van het stadje zou teruggaan tot de 12de eeuw, wanneer een vrouw uit Galicië zich hier vestigt om een herberg te beginnen. Later krijgt het oord de namen Venda da Galega, Póvoa da Galega, Vila da Galega en later, door taalkundige verbastering, Golegã. De Quinta da Cardiga maakt deel uit van de schenkingen van D. Afonso Henriques, de eerste koning van Portugal, aan de Orde van de Tempeliers. De vruchtbare grond trekt grootgrondbezitters en paardenfokkers aan en in 1571 is er reeds sprake van een São Martinho jaarmarkt. Halverwege de 18e eeuw neemt deze, met de steun van de markies van Pombal, een belangrijk competitief karakter aan, met paardensportwedstrijden en diverse rascompetities. De beste paardenfokkers concentreren zich op dat moment immers in en rond Golegã. De originele feira blijft bestaan en de perfecte symbiose tussen mens en paard leidt in de jaren zeventig tot een uitbreiding met de Feira Nacional do Cavalo (Nationale Paardenmarkt). Het evenement groeit uit tot de belangrijkste en meest authentieke jaarmarkt van zijn soort in Portugal en misschien wel de rest van Europa. Op het einde van de twintigste eeuw wordt nog een extra facet aan de jaarmarkt toegevoegd: een specifieke marktplaats voor het Lusitanopaard, het beroemde Portugese ras. Hier worden immers de beste en mooiste volbloedpaarden van Portugal voorgesteld, verhandeld en wereldwijd geëxporteerd. Golegã maakt deel uit van het Euro Equus-netwerk (een Europees netwerk van steden met een sterke paardentraditie) en is op die manier verbroederd met het Belgische Waregem, bekend van Waregem Koerse op de eerste dinsdag van september.
Het Lusitanopaard
De Lusitano wordt beschouwd als een van de oudste paardenrassen van Europa. Sinds de jaren 1600 is er al sprake van een Iberisch paardentype, vandaar de verwantschap met de eveneens wereldwijd bekende Andalusiër. Sinds 1912 bestond ook al een stamboek voor Iberische paarden, maar in 1967 werden ze onderverdeeld in Puro Sangue Lusitano en Pura Raza Española. Heden ten dage zijn er ongeveer 10.000 raszuivere Lusitano’s, die uitsluitend in Europa worden aangetroffen, maar uiteraard vooral in Portugal (in Nederland is er overigens ook een vereniging actief). De naam is terug te brengen naar Lusitania, een Romeinse provincie op het Iberisch Schiereiland, maar is niet te linken aan deze periode. Het gaat immers om wat men het barokke ras noemt, de bouw van het paard komt overeen met wat men in Europa in de zestiende en zeventiende eeuw als ideaal beschouwde. Dit betekent ook dat het profiel van het paard, vanaf de zijkant gezien, eerder past in een vierkant dan in een rechthoekig model. Het maakt het ras zeer wendbaar en uitermate geschikt voor klassieke dressuur. Ook in de Portugese stierengevechten is het zeer populair, omdat de ruiter optimaal gebruik kan maken van de wendbaarheid.
10-daagse driedelige hoogmis van het paard
De feestelijkheden in Golegã bestaan tegenwoordig dus uit drie onderdelen. Om te beginnen de traditionele jaarmarkt die alles met de feestdag van São Martinho (onze Sint Maarten) te maken heeft. Denk dan ook aan de magusto met gepofte kastanjes en vinho novo (nieuwe, jonge wijn). Daarnaast is er dit jaar de vijftigste editie van de Feira Nacional do Cavalo (Nationale Paardenmarkt) en de zevenentwintigste uitgave van de Feira Internacional do Cavalo Lusitano (Internationale Markt van het Lusitano paard). Dit jaar starten de festiviteiten op woensdag 6 november en gaan door tot de 15de. Naast de klassieke kermisactiviteiten en bijbehorende culinaire tradities staat zowat alles in het teken van het paard.
Je kan er de meest uiteenlopende disciplines meemaken, van dressuurwedstrijden over jumping, endurance en polowedstrijden tot de traditionele Portugese rijkunst. Alles vindt plaats op en rond het centrale plein. Eromheen is een piste aangelegd waar de ruiters en menners, in een schier eindeloze optocht, hun lievelingsdieren aan het publiek presenteren. De activiteiten starten vaak ‘s morgens vroeg en gaan door tot laat in de avond. Het gaat sowieso om een uniek paardensportevenement, dat bovendien gratis toegankelijk is.
Praktisch
Plaats: in het centrum van Golegã, op en rond het plein Largo Marquês de Pombal.
—> GPS – 39.407084129659424, -8.488618774414853
Wanneer: 6 tot en met 15 november.
Inkom: gratis.
Parkeren: het centrum wordt volledig verkeersvrij gemaakt. Ruime parkings aan de rand.
Alle info: https://feiradagolega.com
Geef een reactie